Wat te doen tegen beslag?

Ferrari, beslag

In deze blog gaat Jordi l’Homme in op de mogelijkheden die u heeft om strafvorderlijk beslag opgeheven te krijgen.

Op het moment dat justitie uw goederen in beslag neemt, kan dit grote impact op u  hebben. Zo is het goed denkbaar dat beslag wordt gelegd op uw auto (waardoor u niet meer naar uw werk kunt), uw geld (waardoor u in financiële moeilijkheden kunt komen) of op uw telefoons (waardoor u moeilijker te bereiken bent). Met enige regelmaat worden we benaderd met de vraag of actie ondernomen kan worden om uw spullen terug te krijgen. In deze blog wordt ingegaan op diverse aspecten van klassiek beslag en de mogelijkheden die er zijn om dit opgeheven te krijgen. 

In essentie zijn er twee soorten beslagen die onderscheiden kunnen worden:

1) Artikel 94 Sv: dit betreft een klassiek beslag, dat gelegd kan worden ten behoeve van: 

  • de waarheidsvinding (justitie denkt dat de auto bijvoorbeeld gebruikt is bij een strafbaar feit) 
  • het aan de dag brengen van wederrechtelijk verkregen voordeel (justitie vermoedt dat een auto is gebruikt voor het vervoeren van drugs, waardoor winsten zijn behaald, en deze auto gekocht kon worden)
  • voorwerpen die verbeurd kunnen worden verklaard (iemand komt meermaals met justitie in aanraking wegens het rijden zonder geldig rijbewijs; de bromfiets kan dan bijvoorbeeld verbeurd worden verklaard). 
  • Voorwerpen die onttrokken kunnen worden aan het verkeer (een pistool dat tijdens een doorzoeking is aangetroffen).

2) Artikel 94a Sv: dit betreft een conservatoir beslag, dat de officier van justitie kan leggen om verhaalsrechten zeker te stellen, die samenhangen met een mogelijke geldboete of ontnemingsmaatregel. 

In deze blog gaat het over die eerste vorm van beslag: beslag met het oog op de waarheidsvinding of het aantonen van wederrechtelijk verkregen voordeel. 

Contact met het Openbaar Ministerie

Indien een voorwerp van u in beslag is genomen, is een gang naar de rechter niet altijd noodzakelijk om dit voorwerp terug te krijgen. Met regelmaat weten we door contact te zoeken met de officier van justitie teruggave te bewerkstelligen. 

Daarbij is van belang dat goed gemotiveerd uiteengezet wordt waarom het voortduren van de beslaglegging in uw geval niet (langer) gerechtvaardigd is. Het kan bijvoorbeeld zo zijn dat de opsporingsambtenaren buiten hun bevoegdheden zijn getreden, waardoor het beslag op onrechtmatige (of oneigenlijke) gronden tot stand is gekomen. Maar wat vaker voor komt is dat uit het onderzoek is gebleken dat uw auto of telefoon geen rol heeft gehad bij het feit waarvan u wordt verdacht, waardoor het aan u terug gegeven kan worden. 

De mogelijkheid bestaat dat de officier van justitie niet meegaat in het door de advocaat aangevoerde standpunt dat het voorwerp teruggeven moet worden. Als u het voorwerp, zoals bijvoorbeeld uw auto of motor, nodig heeft om naar uw werk te komen, moet er een beklagprocedure worden gestart. 

De stap naar de rechter: een beklagprocedure starten

In dat geval staat een gang naar de rechter open middels een beklagprocedure op grond van artikel 552a Sv. Dit is een procedure die voor de inhoudelijke behandeling van de strafzaak al kan worden gevoerd.  

Het is van belang niet te lang te wachten met het indienen van een klaagschrift, want vaak gaat justitie over tot de verkoop van bijvoorbeeld uw auto of ander voertuig.

Een dergelijke procedure kan worden gestart door iedere belanghebbende. Twijfelt u over of u als belanghebbende kan worden aangemerkt? Neem contact op met een advocaat om u hierover te laten adviseren. 

De toetsing door de rechter

Bij een beklag dat zich richt tegen beslag volgens artikel 94 Sv, toetst de rechter: 

  • Of het belang van strafvordering verlangt dat het beslag wordt voorgezet.[1]
  • Als het antwoord op vraag 1 ontkennend is (er is dus géén strafvorderlijk belang dat verlangt dat het beslag wordt voortgezet), dan dient teruggave te volgen, tenzij een ander redelijkerwijs als rechthebbende van dat voorwerp kan worden beschouwd.[2]

Het belang van strafvordering kan zich verzetten tegen teruggave als een van de vier (waarheidsvinding, wederrechtelijk verkregen voordeel, verbeurdverklaring en onttrekking) hiervoor genoemde belangen van toepassing is. Het voortduren van het beslag is bijvoorbeeld nodig omdat de auto nog verder onderzocht moet worden op aanwezige sporen of indien het niet hoogst onwaarschijnlijk is dat de strafrechter later het vuurwapen aan het verkeer zal onttrekken.

Hierbij kunnen overwegingen van redelijkheid en billijkheid een rol spelen, waardoor het zaak is dat dit goed namens u onderbouwd wordt. De proportionaliteit speelt daar eveneens een belangrijke rol in, zo oordeelde het Europese Hof voor de Rechten van de Mens.[3]

Win advies in!

Weliswaar beoogt het Openbaar Ministerie te bevorderen dat niet onnodig beslag wordt gelegd en dat beslag zo spoedig mogelijk op een juridisch correcte wijze wordt afgewikkeld[4], tegelijkertijd blijkt de praktijk een stuk weerbarstiger te zijn. 

Indien u te maken krijgt met justitie waarbij goederen van u in beslag worden genomen, dan is het zinvol om contact met ons op te nemen om mogelijkheden tot teruggave te bekijken. Wij kunnen u adviseren over de haalbaarheid van het indienen van een klaagschrift en u helpen bij de stappen die u wilt nemen! Neemt u in dat geval contact op met ons via het telefoonnummer 020 – 523 76 67

Jordi l’Homme
Juridisch medewerker Dekens Pijnenburg Strafrechtadvocaten


[1] Hoge Raad 11 december 2012, LJN BY4870. 

[2] Hoge Raad 28 september 2010, LJN BL2823. 

[3] Dzinic v. Kroatië.

[4] Aanwijzing inbeslagneming, https://www.om.nl/@86195/aanwijzing/.

Share on facebook
Share on linkedin
Share on twitter

Lees ook